Tag: reflectie

  • Hoe maak jij keuzes?

    Hoe maak jij keuzes?

    Net als veel ouders van leerlingen uit groep 8 zat ik jaren geleden midden in de grote tombola van het kiezen van vervolgonderwijs. Welk leiderschap is nodig voor het maken van effectieve keuzes?

    Liefdevol zorgen

    Ouders zorgen meestal minstens tot het 18e jaar voor hun kinderen. Ze bieden hun rust, veiligheid, voedsel, onderdak en kansen om zich te ontwikkelen tot verantwoordelijke en zelfstandige wereldburgers. In deze oase van liefdevolle begeleiding leren kinderen veel over het maken van keuzes. En dus ook over welke gevolgen die hebben: langer buitenspelen betekende een verhaaltje minder. Er was een logisch verband tussen gebeurtenis en de gevolgen. 

    Onbewust denken

    Tot zover de theorie. Want keuzes maken die op intuïtie, gevoel of andere niet goed te bepalen impulsen gebaseerd zijn doen we dagelijks. Ons onbewust denken is daar schuldig aan. Hierover is onder de noemer intuïtie veel geschreven dat dit verklaart. Wanneer je als volwassen persoon de tijd neemt en goed analyseert hoe je tot je dagelijkse keuzes komt, merk je hoe weinig ratio daarin een rol speelt. Doe je dingen op basis van de informatie die je krijgt? Of spelen sfeer en gevoel een doorslaggevende rol? Praten we onze intuïtieve keuzes achteraf goed met rationele argumenten? Die we daarna pas formuleren?

    Jong leiderschap

    Het boeit me als coach en trainer hoe mensen zichzelf overtuigen van een bepaalde keuze. En daarin vast komen te zitten, omdat het voor hen een logische keuze moet zijn. Bij kinderen zie ik iets anders gebeuren. Zonder managementtheorieën beslissen kinderen uit volle overtuiging, op basis van gevoel over kleuren, vormen, geuren, inrichting, mensen die rare woorden gebruiken. Welk magisch proces zich ook afspeelt in het hoofd van een kind bij het maken van keuzes, ik zie in dat proces een vorm van jong leiderschap. 

    Rationeel denken

    Volwassenen doen dit net zo goed, maar verbloemen dit uit schaamte. In onze werksetting bedenken we achteraf steekhoudende argumenten waarom je een collega promotie gunt, of juist niet en met de een wel samen wil werken en met de andere niet. Herken je dit gedrag bij jezelf? Of ontken je dat je intuïtief beslist? Hoe onbewust denk jij?

    Reflecteren

    Om niet in je eigen valkuil te trappen helpt het om stil te staan bij je gedrag. Reflecteer eerst eens ongecensureerd op die eerste gevoelens die je had: je vindt iemand ‘stom’, ‘het ruikt ergens raar’, ‘je vindt een ruimte benauwd’, ‘iets voelt niet goed’. En reflecteer daarna op de keuze die je maakte. Kan je eerlijk zijn en benoemen wat de doorslag gaf voor jouw gemaakte keuze? Waren het capaciteiten en competenties? Of toch ongrijpbare anti- en sympathieën in allerlei gradaties? Reflecteren op hoe je keuzes maakt ontwikkelt je leiderschap. Je bent als het ware meer baas over impulsen, die je overigens wel blijft hebben. Want ratio en intuïtie gaan hand in hand.
    reflectie maakt je de baas over impulsen

     .

    Amalia Deekman, coach/teamcoach en procesbegeleider.

     

  • Wat heb je nodig om te groeien?

    Een typische vraag uit een coachingssessie
    De verleiding is groot om de vraag "wat heb je nodig om te groeien" te beantwoorden met "een miljoen, een mooi huis, een grote auto". Het is een vraag die verwachtingen schept en weerstand oproept: "waarom vraagt de coach mij dit, gaat-ie het me dan geven?" Of: "wat denkt die coach nu: dat ik daar zomaar het antwoord op weet?"

    Het  antwoord vraagt dieper graven

     
    
    Het is begrijpelijk als je weerstand voelt bij zo'n grote vraag. Hier gaat het namelijk niet om dingen die je vast kunt pakken. Dat maakt hem lastig te beantwoorden. Het frustreert om geen pasklaar antwoord te hebben. Gebruik die frustratie als motivatie om dieper te graven naar wat jou motiveert in je werk. “Ik heb een grotere aanstelling nodig, dan lost de werkdruk vanzelf wel op,” denk je misschien. Maar meer uren betekent een toename van taken en een gelijkblijvende werklast. “En een extra collega dan?” De gevleugelde uitspraak ‘meer handen aan het bed’ kan in concrete situaties lucht geven, maar is het niet zo dat na een tijd ook dat niet meer helpt?

    Reflectie op je werksituatie

    Er is niets mis met weerstand tegen moeilijke vragen. Geef lucht en ruimte eraan, want daarna komt echt ruimte voor reflectie op wat de vraag wezenlijk inhoudt. Dan kom je bij de kern van wat mensen echt nodig hebben. Vaak weet je het pas door een gebrek eraan: geen tijd om te reflecteren, te weinig rust. Gebrek aan een open communicatie sfeer op je werk. Of je wilt meer waardering krijgen voor wat je doet.

    Lef om eerst naar jezelf te kijken

    2012-06-30-050

    Ik merk in mijn adviespraktijk dat er erg veel lef nodig is voor klanten om eerst naar zichzelf te kijken bij het zoeken naar oplossingen voor problemen in het werk, voor het kunnen stellen van de vraag wat ze nodig hebben. Het ontbreekt organisaties namelijk vaak aan reflectietijd. En daarmee bedoel ik niet ‘navelstaren’, maar oplossingsgericht reflecteren, ingecalculeerd in de werkdag. Het materiële heeft immers voorrang: er moet productie gedraaid worden, dus te lang bij ieders zielenroerselen stil blijven staan kan niet. En hier is al de eerste denkfout gemaakt door nadenken over wat je doet als een vorm van stilstand te beschouwen.


    Een eerste stap naar een vervolg

    Als ik durf te verwoorden wat ik nodig heb in immateriële zin heb ik een eerste stap gezet naar de vervolgvragen: hoe ik dat wil bereiken en met wat voor energie. Dat klinkt al een stuk 'outputgerichter'... . Zo leidt een simpele vraag toch tot een eenduidig antwoord. In de omgeving waarin wij simpele vragen stellen, weten degenen die deze beantwoorden dat ze dieper moeten graven, dwars door hun weerstanden heen.